Osmanlı İmparatorluğu'nda ilk özel gazete, İbrahim Şinasi ve Agah Efendi'nin desteğiyle 1860 yılında kurulmuştur. Gazetenin adı Tercüman-ı Ahvâl 'dir
Osmanlı İmparatorluğu'nda en çok okunan gazete hakkında kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak, bazı önemli gazeteler ve dergiler şunlardır: Takvim-i Vekâyi: Osmanlı'nın ilk resmi gazetesidir ve 1831 yılında yayımlanmaya başlanmıştır. Tercümân-ı Ahvâl: 1860 yılında kurulan ilk özel gazetedir. Cerîde-i Havâdis: 1840 yılında William Churchill tarafından kurulan, dış politika ve uluslararası haberlere odaklanan bir gazetedir. Tanin: 1908 yılında ikinci Meşrutiyet ilan edildiğinde kurulan ve İttihat ve Terakki Cemiyeti tarafından desteklenen bir gazetedir. Osmanlı döneminde en çok okunan gazete hakkında daha fazla bilgiye ulaşmak için kapsamlı bir araştırma yapılması gerekmektedir.
Osmanlı İmparatorluğu'nda yayınlanan ilk gazete, 1795 yılında Fransız elçi Verninac-Saint-Maur tarafından kurulan ve Bulletin de Nouvelles adıyla iki haftada bir yayınlanan gazetedir. Ancak, Osmanlı İmparatorluğu'nun ilk resmi gazetesi ise 5 Kasım 1831 tarihinde II. Mahmud'un isteğiyle yayımlanmaya başlanan Takvim-i Vekâyi'dir.
Osmanlı döneminde ilk gazetenin yasaklanma nedeni, içerik ve hükümetin politikalarına eleştiri olarak belirlenmiştir. Tercüman-ı Ahval gazetesinin 1861 yılında 14 gün süreyle kapatılması, eğitim sorunlarına eğilen ve bu alandaki eksiklikleri sık sık dile getiren yazılar nedeniyle gerçekleşmiştir. Ali Kararname ise, 1867 yılında çıkarılmış ve hükümete, umumi menfaatler söz konusu olduğunda Matbuat Nizamnamesi'nde yer alan maddeler dışında da gazeteleri kapatma yetkisi vermiştir. Ayrıca, 1858 Ceza Kanunu ve 1864 Matbuat Nizamnamesi gibi yasal düzenlemeler de basın faaliyetlerini ciddi şekilde sınırlandırmıştır.
Osmanlı döneminde kaç tane gazete olduğuna dair kesin bir sayı vermek mümkün değildir. Ancak, Osmanlı İmparatorluğu'nda yayınlanan bazı önemli gazeteler şunlardır: Takvim-i Vakayi . Ceride-i Havadis . Tercüman-ı Ahval . Tasvir-i Efkar. İkdam. Sabah. Tercüman-ı Hakikat. Bu listedeki gazeteler, Osmanlı döneminde yayınlanan önemli gazetelerden sadece birkaçıdır.
Osmanlı'da ilk özel gazete ile ilk resmi gazete arasındaki temel farklar şunlardır: Çıkış Tarihi ve Yayıncı: İlk özel gazete: Tercüman-ı Ahvâl, 1860 yılında Agah Efendi ve İbrahim Şinasi tarafından kurulmuştur. İlk resmi gazete: Takvim-i Vekâyi, 5 Kasım 1831 tarihinde II. Mahmud'un isteğiyle çıkarılmıştır. Yayın Amacı ve Nitelik: Tercüman-ı Ahvâl: Özel sermaye ile kurulan ilk gazete olup, Osmanlı İmparatorluğu'nun iç ve dış haberlerini yayınlamayı amaçlamıştır. Takvim-i Vekâyi: Osmanlı Devleti'nin resmi yayın organı olarak, kamuoyu oluşturma ve bilgilendirme amaçlarını gütmüştür. Dil ve Erişilebilirlik: Tercüman-ı Ahvâl: Türkçe olarak yayınlanmıştır. Takvim-i Vekâyi: Türkçe dışında Fransızca, Arapça, Farsça, Rumca ve Ermenice de dahil olmak üzere beş dilde yayımlanmıştır.
Osmanlı İmparatorluğu'nda yayınlanan ilk gazetelerin içeriği genellikle uluslararası haberler ve dış politika ile ilgiliydi. Bulletin de Nouvelles . Vekâyi-i Mısriyye . Le Moniteur Ottoman . Cerîde-i Havâdis .
Osmanlı'dan günümüze kurulan bazı gazeteler şunlardır: Takvim-i Vakayi . Ceride-i Havadis . Tercüman-ı Ahval . Tasvir-i Efkâr . İkdam. Sabah. Tercüman-ı Hakikat. Malumat . Vakit . Anatoli . Ayrıca, Milli Mücadele döneminde İrade-i Milliye, Hâkimiyet-i Milliye, Hukuk-u Beşer, Öğüt ve Yeni Gün gibi gazeteler yayımlanmıştır.
Kültür ve Sanat
Orman Çocuğu ve Orman Kitabı aynı mı?
Osmanlı'da saliyane eyaletleri nelerdir?
Osmanlıda ilk yaya ve müsellem hangi beylik döneminde kurulmuştur?
Osmanlı Romanya'yı ne zaman fethetti?
Pandora ve kutusu hikayesi gerçek mi?
Odeon ve tiyatro arasındaki fark nedir?
Osmanlıcılık nedir kısaca?
Osmanlı Devleti'nin temel özellikleri nelerdir?
Osmanlı'da tahrir ne zaman başladı?
Pal Nostalji hangi radyoda?
Osmanlı'da ilk özel gazeteyi kim çıkardı?
Pavyon havası hangi yöreye ait?
Paşa rütbesi kaç?
Orhan Kemal hangi tür eser yazmıştır?
Perspektif çizim örnekleri nelerdir?
Pavyon ve gece kulübü arasındaki fark nedir?
Osmanlı'da sancak ve eyalet nedir?
Osmanlıda mimarlık nasıldı?
Pasajlar neden yapılır?
Odunlu şömineler kaç çeşittir?
Pablo Escobar'ın eşi yaşıyor mu?
Pakistanlılar neden şalvar giyer?
Osmanlı şiir antolojisi kaç cilt?
Osmanlı sıkma kehribarın en iyisi hangisi?
Osmanlı minyatürleri nelerdir?
Orhan şaik gökyay hangi tür kitap yazar?
Osmanlı eyalet askerlerini kim yetiştirir?
Osmanlı'da sulta ne anlama gelir?
Osmanlı'nın en geniş sınırlarında kaç ülke vardı?
Osmanlı için söylenen güzel sözler nelerdir?
Petek Dinçöz'ün Alman eşi kim?
Orta oyunu nedir ve özellikleri nelerdir?
Osmanlı klanları ne zaman kuruldu?
Pastoral tarzın ilk örneği nedir?
Ordu'nun en büyük şehitliği nerede?
Osmanlıda teşrifatçı ne iş yapar?
Pablo Escobar'ın oğlu ne iş yapıyor?
Parla ne zaman çıktı?
Osmanlı döneminde Kıbrıs'ın yönetimi nasıldı?
Ortadaki adam ne anlatıyor?