SGK'da 10 yıllık zamanaşımı, alacağın ödeme süresinin dolduğu tarihi takip eden takvim yılı başından itibaren hesaplanır
Zamanaşımının başlangıç tarihleri şu şekildedir:
İdari para cezaları da 10 yıllık zamanaşımı süresine tabidir ve süre, fiilin işlendiği tarihten itibaren başlar
Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borçlarında 10 yıllık zaman aşımı süresi 1 Ocak 2025 tarihinde sona ermektedir.
İşten çıktıktan sonra zamanaşımı süresi, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren işlemeye başlar.
Zamanaşımı kesilince, yeni süre kesilme gününden itibaren yeniden işlemeye başlar. Türk Ceza Kanunu'nun 67/3. maddesine göre, "Dava zamanaşımı kesildiğinde, zamanaşımı süresi yeniden işlemeye başlar". Aynı kanunun 67/4. maddesine göre ise, "Kesilme halinde, zamanaşımı süresi ilgili suça ilişkin olarak Kanunda belirlenen sürenin en fazla yarısına kadar uzar".
10 yıllık hak düşürücü süre, genellikle hakkın sahibinin hakkını kullanabileceğini öğrendiği veya öğrenebileceği tarihten itibaren işlemeye başlar. Örneğin, iş hukukunda işçinin kıdem tazminatı alacağı 5 yıllık zamanaşımına tabiyken, işe iade davası açma süresi 30 gündür ve bu süre hak düşürücü niteliktedir. Bazı durumlarda ise hak düşürücü süre, hukuki durumun türüne göre farklı tarihlerde başlayabilir: Kadastro tespitinden sonra, kadastro tespitinden önceki bir sebebe dayanılarak dava açılması için 10 yıllık hak düşürücü süre, kadastro tespit tutanağının tanzim tarihinden itibaren işlemeye başlar. 3402 Sayılı Kanun'un 12/3. maddesine göre, kadastro tutanaklarının kesinleşme tarihinden itibaren 10 yıl geçtikten sonra, kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak itiraz edilemez ve dava açılamaz. Doğru hesaplama için hukuki danışmanlık almak en doğrusudur.
5 yıllık zamanaşımına tabi olan alacaklardan bazıları şunlardır: Kira bedelleri, anapara faizleri ve ücret gibi dönemsel edimler. Otel, motel, pansiyon ve tatil köyü gibi yerlerdeki konaklama bedelleri ile lokanta ve benzeri yerlerdeki yeme içme bedelleri. Küçük sanat işlerinden ve küçük çapta perakende satışlardan doğan alacaklar. Ortaklık ilişkisinden doğan, ortakların birbirleriyle ya da ortaklıkla olan hesap alacakları. Vekâlet, komisyon ve acentalık sözleşmelerinden doğan alacaklar. Eser sözleşmesinden doğan alacaklar, ancak yüklenicinin ağır kusuruyla hiç ya da gereği gibi ifa etmeme hali hariç. Ayrıca, işçilik alacaklarından bazıları da 5 yıllık zamanaşımına tabidir, bunlar arasında ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti ve kötü niyet tazminatı bulunur.
Zamanaşımı süresi hesaplanırken, süreye başlangıç olarak suçun işlendiği tarih kabul edilir. Hesaplama şu şekilde yapılır: 1. Süre, gün olarak belirlenmişse, sürenin başladığı gün hesaba katılmaz ve son günün mesai bitim saatinde sona erer. 2. Süre, hafta veya ay olarak belirlenmişse, sürenin başladığı güne karşılık gelen haftanın veya ayın son gününde biter. 3. Süre, yıl olarak belirlenmişse, son yılda karşılık gelen tatil saatinde biter. Zamanaşımı süresinin kesilmesi durumunda, süre yeniden işlemeye başlar ve bu durum Türk Borçlar Kanunu'nun 154. maddesinde belirtilen nedenlerle gerçekleşir.
Zamanaşımı süresi, suçun işlendiği günden itibaren işlemeye başlar. Bazı suç türleri için zamanaşımı süreleri: Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda: 30 yıl. Müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda: 25 yıl. 20 yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlarda: 20 yıl. 5 yıldan fazla ve 20 yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlarda: 15 yıl. 5 yıla kadar hapis veya adli para cezasını gerektiren suçlarda: 8 yıl. İşçilik alacaklarında ise genel zamanaşımı süresi 10 yıl olmakla birlikte, kıdem tazminatı için 5 yıl, ihbar tazminatı için de 5 yıl zamanaşımı süresi uygulanır.
Hukuk
SGK'ya gitmeden kayıt belgesi alınır mı?
Sendika ne iş yapar?
Sevk irsaliyesi neden geçersiz olur?
Savcılığa suç duyurusunda bulununca ne olur?
SGK işveren borcu kaç yıl geriye dönük sorgulanır?
Savcılığa şikayet dilekçesi nasıl gönderilir?
Seküler bir hayat yaşamak ne demek?
SGK icra memurluğu zor mu?
Savunucu ve lobici arasındaki fark nedir?
Site yönetimini kim denetler?
Savaş ve barışın ana fikri nedir?
SGK hizmet birleştirme dilekçesi nasıl yazılır?
Sayıştay Denetçiliği zor bir meslek mi?
SGK aynı anda 3 maaş veriyor mu?
SBM'ye kimler giriş yapabilir?
Sadece nikah yapmak yeterli mi?
Siyasette kulis yapmak ne demek?
Seçim sandıkları saat kaçta açılır?
Sivil Toplum İlişkiler Genel Müdürlüğü nereye taşındı?
Servis fişi ve servis formu aynı şey mi?
SGK'da 10 yıllık zamanaşımı nasıl hesaplanır?
Sivil toplum kuruluşları evrak örnekleri nelerdir?
SGK'dan çalışmadığına dair belge kaç günde çıkar?
Sigortasız çalıştırma cezası nasıl hesaplanır?
SGK gelen evrak beklemede ne demek?
Seçim anketi TV'de hangi partiler var?
Sevk bilginiz bulunmamaktadır ne demek?
Senet mi daha güçlü çek mi?
Sendikadan istifa edince ne olur?
Sivil toplum örgütleri ve sendikalar arasındaki farklar nelerdir?
Sendikaların 5 temel yapısı nedir?
Sakarya genel seçimlerde kaç milletvekili çıkardı?
SGK evrak takibi nasıl yapılır?
Savcı neden yakalama kararı çıkarır?
Sağlık Bakanlığı hizmet belgesi e-devletten alınır mı?
Savcı olmak için kaç yıl avukatlık yapmak gerekir?
Seçim ne zaman saat kaçta başlıyor?
Sağlık Bakanlığı atama kurası nasıl öğrenilir?
Sağlık personeli yıllık izinde rapor alabilir mi?
Sicil sorgulama nasıl yapılır?