Müverrihte tarih yazıcılığı , tarihçilerin olayları kaydederken kullandıkları yazım türlerini ifade eder. Tarih yazıcılığının üç ana türü vardır:
Hikâyeci (Rivayetçi) Tarih Yazıcılığı : İlk olarak Eski Yunan'da Herodotos tarafından kullanılmıştır. Bu türde olaylar hikâye ve efsanelerle dolu bir şekilde, yer ve zamandan bahsedilerek anlatılır, ancak sebep ve sonuç ilişkileri üzerinde fazla durulmaz
Öğretici (Pragmatik) Tarih Yazıcılığı : Bu türün ilk temsilcisi Tukidides'tir. Olayların merkezinde devlet yer alır ve toplumun ahlaki değerlerini yeni nesillere aktarmak, birlik ve beraberlik duygusunu pekiştirmek amaçlanır
Araştırıcı (Neden-Nasılcı) Tarih Yazıcılığı : Modern tarih yazımı olarak da bilinir. Olayların nedenleri ve sonuçları araştırılarak incelenir, bilimsel yöntemler kullanılır ve kaynaklar dipnot olarak verilir
Tarihçi ve müverrih terimleri genellikle eş anlamlı olarak kullanılsa da aralarında bazı farklar vardır: Müverrih, tarihsel olayları belgeleyen, kaydeden ve aktaran kişileri tanımlar. Tarihçi, geçmişteki olayları sadece yazılı kaynaklardan değil, arkeolojik buluntular, sözlü tarihler ve diğer bilimsel yöntemlerden de yararlanarak inceleyen kişidir. Bu bağlamda, tarihçiler daha geniş bir araştırma alanına sahipken, müverrihlerin daha sınırlı bir çalışma alanı vardır.
Eski tarih terimlerinden bazıları şunlardır: Asya Hunları. Barbar. Aşiret. Atabey. Atalar Kültü. Avarız. Boyar. Daha fazla eski tarih terimi için dersimiz.com'daki "Tarih Terimleri Sözlüğü" veya tr.wikipedia.org'daki "Kategori:Tarih terimleri" sayfaları ziyaret edilebilir.
Antik Yunan ve Roma tarih yazıcılığı arasındaki bazı farklar: Mitos ve Efsane Kullanımı: Yunan tarih yazıcılığında mitos ve efsane önemli bir yer tutarken, Roma tarihçiliğinde tarihe ve millete misyon yükleme eğilimi daha fazladır. Gerçekçilik ve İdealizm: Romalılar, gerçekçi portreleri tercih ederken, Yunan heykeltıraşlığı mükemmel formu idealize eder. Tarih Yazıcılığı Türleri: Yunan tarih yazıcılığında hikâyeci ve öğretici tarih türleri öne çıkarken, Roma tarihçiliğinde ayrıca araştırmacı tarih anlayışı da gelişmiştir. Dil ve Kültür Etkisi: Roma, tarih yazımında Yunan kültürünü benimsemiş, ancak zamanla kendi dünya görüşünü de bu alana yansıtmıştır. Bilinen en eski düzenli tarihyazımı Antik Yunan'da ortaya çıkmıştır.
İlk resmi tarih yazıcıları olarak Hititler ve Osmanlı Devleti'nde vakanüvisler gösterilebilir. Hititler, anallar (yıllıklar) yazarak tarih yazıcılığını başlatmışlardır. Osmanlı Devleti'nde, resmi tarihçilere "vakanüvis" denirdi.
Araştırmacı tarih yazıcılığı, olayların sebep ve sonuçlarını derinlemesine inceleyerek, yer ve zaman bakımından dönemin toplumsal, ekonomik yapılarını, iklim ve diğer bütün şartları detaylı şekilde düşünerek, olayları sadece tek bir sebebe bağlamadan sade bir şekilde anlatılması tarzıdır. Özellikleri: Modern tarih yazımı: 19. yüzyılda ortaya çıkmıştır. Bilimsel yöntemler: Tarihi olaylar, doğru kaynaklara dayandırma ve güvenilirliği bilimsel yöntemlerle tespit etme çabası vardır. Çok yönlü analiz: Dönemin siyasi, kültürel, sosyal ve dini özellikleri göz önünde bulundurulur. Objektiflik: Tarihçi, olayları objektif bir şekilde ele almak durumundadır.
Vakanüvis tarih yazıcılığı, Osmanlı İmparatorluğu'nda devrin olaylarını yazmakla görevlendirilen resmî devlet tarihçilerine vakanüvis denerek yapılan tarih yazıcılığıdır. Vakanüvisler, hem kendi dönemlerinde gerçekleşen olayları yazmakla hem de kendilerinden önce kaleme alınan hadiselerin tespit edilmesi için eksik bıraktıkları yerleri tamamlamakla görevlendirilmişlerdir. Vakanüvislik kurumu, 18. yüzyılın başlarında Sadrazam Amcazâde Hüseyin Paşa’nın sadareti döneminde ortaya çıkmıştır. Vakanüvislik, İslam tarih yazıcılığı geleneğine bağlı kalmış, ilmî anlayış ve yazım teknikleri bu gelenek çerçevesinde şekillenmiştir.
Osmanlı'da bazı müverrihler: Feridun Ahmed Bey: "Münşeatü's-Selâtin" ve "Nüzhetü'l-Esrâri'l-Ahbâr der-Sefer-i Sigetvar" eserlerinin yazarıdır. Subhî Mehmed Efendi: 1739-1743 yılları arasında vekayinüvislik yapmıştır. Tursun Bey: Fatih Sultan Mehmed döneminde yaşamış, "Târîh-i Ebü’l-Feth" adlı eseri ile tanınır. Şükrullah: Fatih Sultan Mehmed'in hizmetindeyken "Behcetü’üt-Tevârih" adlı eseri yazmıştır. Oruç Bey: "Tevârîh-i Âl-i Osman" veya "Oruç Bey Tarihi" adlı eseri ile bilinir. İbn Kemal: II. Bayezid ve Kanuni Sultan Süleyman dönemlerinde yaşamış, sekiz ciltlik "Tevârîh-i Âl-i Osman" adlı eseri vardır. Hoca Sadettin Efendi: "Tacüt Tevarih" adlı iki ciltlik eserin yazarıdır. Ali: Gelibolulu olup, "Heşt Beheşt" adlı eserin yazarıdır. Peçevl İbrahim Efendi: 927'den 1639'a kadar olan dönemi kapsayan iki ciltlik tarih yazmıştır. Kâtip Çelebi: "Cihannüma" adlı coğrafya eseri ve "Tarihi Umumi" adlı çalışması ile bilinir.
Eğitim
Okul aile birliği yönetmeliği madde 13 nedir?
Okul öncesi gelişim gözlem formu nasıl değerlendirilir?
NASA'nın açılımı nedir?
Nitrat kökü nedir?
Milli teknoloji akademisi sertifika veriyor mu?
Mustafa Kemal Atatürk'ün fikir hayatını hangi akımlar etkilemiştir?
Nominal sınıflama nedir?
Nebula ve yıldız aynı şey mi?
Muscovit hangi mineraldir?
Mıknatıs hangi metalleri çekmez 4. sınıf?
Nişastanın hidrolizi anabolik mi katabolik mi?
Odtü bölüm kısaltmaları nelerdir?
Müverrihte tarih yazıcılığı nedir?
MSÜ sınava girmeyen tercih yapabilir mi?
Ogm materyal 11 sınıf ingilizce kaç kazanım var?
Niamey hangi ülkenin başkenti?
Mitoz ve mayoz bölünme tek hücreli canlılarda neyi sağlar?
Okul olmasaydı ne olurdu?
Muhteşem Üçlü kuralı nasıl bulunur?
MSc ve yüksek lisans farkı nedir?
Mimar Sinan Üniversitesi dijital oyun tasarımı hangi fakültede?
Nitelik kodu 4429 ve 4063 aynı mı?
Nörobilim zihinsel süreçleri nasıl açıklar?
Nükleer enerji ile çalışan sistemler nelerdir?
Mudanya Mütarekesi'nde TBMM Hükümeti kim tarafından temsil edilmiştir?
MSÖ sınavında hangi dersler var?
Oksidatif ve yanıcı arasındaki fark nedir?
Morfolojik dimorfizm ne demek tıpta?
Nasa neden kuruldu ve neden önemli?
MSÜ soruları PDF olarak yayınlandı mı?
MSÜ başvurusu kaç gün içinde iptal edilir?
Negatif sayıdan pozitif sayı çıkarılırsa sonuç ne olur?
Mitotik evre ne zaman görülür?
Mitokondiri olmayan hücre var mı?
Mustafa Kemal Samsun'a çıktıktan sonra hangi çalışmaları yaptı?
Obsidyenin hammaddesi nedir?
MSÜ sınavı için kaç ay çalışılır?
Not ortalamasını 100'lük sisteme çevirme nasıl yapılır?
MSÜ tıp askeri doktorluk mu?
Milli Eğitim Bakanlığı mevzuatları nelerdir?